Cilat grupmosha udhëtojnë më shumë? Mosha ndikon, por jo gjithmonë siç mendojmë

Kur flitet për udhëtimet, vëmendja zakonisht përqendrohet te të rinjtë. Rrjetet sociale, fluturimet me kosto të ulët dhe udhëtimet e shkurtra krijojnë përshtypjen se brezat e rinj janë grupi që udhëton më shumë. Por statistikat zyrtare tregojnë një realitet më të ndërlikuar: të rinjtë janë më të dukshëm, ndërsa grupmoshat e mesme kanë pjesëmarrjen më të lartë dhe të moshuarit që udhëtojnë realizojnë qëndrime më të gjata.

Për momentin nuk ekziston një tabelë e vetme e UN Tourism, ish-UNWTO, që t’i ndajë të gjithë turistët e botës sipas grupmoshave me një metodologji të njëjtë. Të dhënat më të plota, të harmonizuara dhe më të fundit zyrtare ofrohen nga Eurostat për banorët e Bashkimit Evropian. Këto të dhëna mund të përdoren si një tregues shumë i rëndësishëm për tregun ndërkombëtar, por nuk duhet të paraqiten si statistikë për të gjithë popullsinë botërore.

Çfarë mat Eurostat?

Eurostat e konsideron pjesëmarrës në turizëm një person mbi 15 vjeç që ka realizuar të paktën një udhëtim për qëllime personale, me minimumi një natë qëndrimi jashtë mjedisit të tij të zakonshëm.

Në këtë përkufizim përfshihen:

• pushimet;

• udhëtimet për rekreacion;

• vizitat te të afërmit dhe miqtë;

• udhëtimet e tjera personale.

Udhëtimet profesionale nuk përfshihen në këtë tregues.

Sipas të dhënave të vitit 2024, rreth 249 milionë evropianë mbi moshën 15 vjeç realizuan të paktën një udhëtim personal. Kjo përfaqësonte afërsisht 65% të popullsisë së BE-së në këtë grupmoshë. Krahasuar me vitin 2023, numri i personave që udhëtuan u rrit me 5.7 milionë ose 2.3%. Eurostat – Tourism statistics: participation in tourism

Grupmoshat e mesme udhëtojnë më shumë

Të dhënat e vitit 2024 tregojnë se pjesëmarrja në turizëm për grupmoshat nga 15 deri në 64 vjeç lëvizte ndërmjet 65% dhe 74%. Pra, afërsisht dy në tre ose tre në katër persona të këtyre grupmoshave realizuan të paktën një udhëtim gjatë vitit.

Pjesëmarrja më e lartë përgjithësisht përqendrohet te të rriturit në moshë aktive, veçanërisht ndërmjet moshës 25 dhe 54 vjeç.

Kjo shpjegohet nga një kombinim faktorësh:

• kanë më shumë të ardhura se të rinjtë;

• janë ekonomikisht aktivë;

• udhëtojnë si çifte ose familje;

• realizojnë pushime verore dhe udhëtime të shkurtra;

• vizitojnë familjarë dhe miq;

• një pjesë udhëton edhe për punë, megjithëse udhëtimet profesionale nuk janë përfshirë në këto të dhëna.

Prandaj, nëse pyetja është “cila grupmoshë ka probabilitetin më të madh për të udhëtuar?”, përgjigjja është: të rriturit në moshë pune, sidomos segmentet e mesme të popullsisë.

Të rinjtë janë më të dukshëm, por jo domosdoshmërisht udhëtojnë më shumë

Personat ndërmjet moshës 15 dhe 24 vjeç lidhen shumë me udhëtimet me buxhet të ulët, hostelet, festivalet, Erasmus-in dhe udhëtimet e ndikuara nga rrjetet sociale. Ata publikojnë më shumë përvojat e tyre dhe në këtë mënyrë krijojnë përshtypjen se dominojnë turizmin.

Megjithatë, shumë të rinj:

• nuk kanë të ardhura të qëndrueshme;

• varen financiarisht nga familja;

• janë ende në shkollë ose universitet;

• udhëtojnë më lirë;

• qëndrojnë te miqtë ose të afërmit.

Kështu, të rinjtë janë shumë të rëndësishëm për disa segmente të tregut, por nuk janë domosdoshmërisht grupi me pjesëmarrjen më të lartë dhe as ai që gjeneron shpenzimet më të mëdha.

Në numrin e turistëve ndikon edhe madhësia e vetë grupmoshës. Një grup mund të ketë përqindje të lartë udhëtimi, por të përfaqësojë më pak turistë në total nëse është më i vogël demografikisht.

Çfarë ndodh pas moshës 65 vjeç?

Dallimi më i madh shfaqet te personat mbi 65 vjeç. Në vitin 2024, vetëm 51% e popullsisë së BE-së mbi 65 vjeç realizoi të paktën një udhëtim personal me një natë qëndrimi.

Kjo do të thotë se pothuajse gjysma nuk udhëtoi fare gjatë vitit.

Personat mbi 65 vjeç përfaqësonin:

• rreth 25% të popullsisë së BE-së mbi 15 vjeç;

• vetëm 20% të popullsisë që mori pjesë në turizëm;

• megjithatë, afro 49 milionë turistë.

Arsyet kryesore për pjesëmarrjen më të ulët lidhen me shëndetin, kufizimet fizike, mungesën e interesit, të ardhurat dhe vështirësitë në organizimin e udhëtimit.

Sipas një analize të Eurostat me të dhënat e vitit 2022, 41% e personave mbi 65 vjeç që nuk udhëtuan përmendën shëndetin si një nga arsyet kryesore. Për grupmoshën 15–64 vjeç, shëndeti përmendej vetëm nga 9%. Në mesin e personave 15–64 vjeç, pengesa kryesore ishte më shpesh gjendja financiare. Eurostat – Tourism trends and ageing

Më pak turistë, por më shumë net-qëndrime

Pjesëmarrja më e ulët e personave mbi 65 vjeç nuk do të thotë se ky segment është i parëndësishëm. Përkundrazi, ata që udhëtojnë kanë një sjellje shumë të vlefshme për destinacionet.

Në vitin 2024, personat mbi 65 vjeç krijuan rreth 22% të të gjitha net-qëndrimeve turistike të banorëve të BE-së.

Pra, megjithëse përfaqësonin 20% të turistëve, pjesa e tyre në net-qëndrime ishte më e lartë. Kjo tregon se turistët e moshuar priren të qëndrojnë më gjatë.

Ata gjithashtu udhëtojnë më shpesh:

• brenda vendit të tyre;

• jashtë muajve korrik dhe gusht;

• në periudha më të qeta;

• për vizita familjare;

• në banesa të veta ose te të afërmit.

Vetëm 27% e net-qëndrimeve të turistëve mbi 65 vjeç u realizuan gjatë korrikut dhe gushtit 2024, krahasuar me mesatarisht 34% për grupmoshat e tjera. Në qershor dhe shtator, turistët mbi 65 vjeç gjeneruan përkatësisht 27% dhe 28% të të gjitha net-qëndrimeve të muajit. Eurostat – Seasonality in tourism demand

Kjo i bën ata veçanërisht të rëndësishëm për hotelet dhe destinacionet që kërkojnë ta zgjasin sezonin.

Të moshuarit udhëtojnë më shumë brenda vendit

Në vitin 2024, vetëm 45% e turistëve mbi 65 vjeç realizuan të paktën një udhëtim jashtë vendit të tyre. Për grupmoshat e tjera, kjo përqindje lëvizte ndërmjet 53% dhe 59%.

Pra, seniorët nuk janë domosdoshmërisht tregu kryesor për fluturimet ndërkombëtare, por janë një segment i fuqishëm për turizmin vendas, turizmin shëndetësor, kulturor, rural dhe udhëtimet e organizuara.

Në të dhënat e vitit 2022, 70% e udhëtimeve të personave mbi 65 vjeç ishin brenda vendit dhe kohëzgjatja mesatare arrinte në 6.3 net. Rreth 58% e net-qëndrimeve të tyre realizoheshin në periudhën ndërmjet sezonit të ulët dhe atij kulmor. Eurostat – Seniors travel closer to home and outside peak season

Atëherë, kush udhëton më shumë?

Përgjigjja ndryshon sipas treguesit që përdorim.

Treguesi	Grupmosha më e rëndësishme
Pjesëmarrja në turizëm	Të rriturit 25–54 vjeç
Numri i përgjithshëm i turistëve	Grupmoshat e mesme
Udhëtimet me buxhet të ulët dhe ndikimi në rrjete sociale	15–34 vjeç
Udhëtimet familjare dhe shpenzimet e kombinuara	35–54 vjeç
Qëndrimet më të gjata	Turistët më të moshuar
Udhëtimet jashtë sezonit	Mbi 65 vjeç
Turizmi vendas	Mbi 65 vjeç
Udhëtimet ndërkombëtare	Grupmoshat nën 65 vjeç

Nuk është plotësisht e saktë të thuhet se të rinjtë udhëtojnë më shumë vetëm sepse shihen më shumë në Instagram ose TikTok. Statistikat tregojnë se grupmoshat e mesme, përafërsisht 25–54 vjeç, janë baza më e gjerë e kërkesës turistike: kanë të ardhura, mundësi dhe arsye më të shumta për të udhëtuar.

Në anën tjetër, turistët mbi 65 vjeç kanë shkallë më të ulët pjesëmarrjeje, por ata që udhëtojnë qëndrojnë më gjatë dhe ndihmojnë në mbushjen e hoteleve jashtë sezonit.

Për industrinë turistike, përfundimi është i qartë: të rinjtë sjellin trende dhe dukshmëri, familjet dhe grupmoshat e mesme sjellin volumin kryesor, ndërsa seniorët mund të sjellin qëndrime më të gjata dhe një sezon turistik më të qëndrueshëm.