UNWTO Hapen aplikimet për “Best Tourism Villages 2026” –

Çfarë është ky program dhe kush ka fituar më parë

Organizata Botërore e Turizmit e Kombeve të Bashkuara (UN Tourism, ish UNWTO) ka hapur aplikimet për edicionin e radhës të programit “Best Tourism Villages 2026”, një iniciativë që synon të identifikojë dhe promovojë fshatrat më të suksesshëm në zhvillimin e turizmit rural në botë.

Ky program është krijuar në vitin 2021 dhe ka fituar shpejt rëndësi globale, duke u kthyer në një nga iniciativat më të rëndësishme për promovimin e turizmit të qëndrueshëm dhe zhvillimin ekonomik të zonave rurale.

Çfarë është “Best Tourism Villages”?

“Best Tourism Villages” është një iniciativë ndërkombëtare që vlerëson fshatrat që përdorin turizmin si mjet për zhvillim ekonomik, ruajtje të kulturës dhe mbrojtje të mjedisit.

Programi është pjesë e strategjisë së OKB për zhvillimin rural dhe ka si qëllim:

• ruajtjen e trashëgimisë kulturore dhe natyrore

• zhvillimin ekonomik të komuniteteve lokale

• promovimin e turizmit të qëndrueshëm

• luftimin e braktisjes së zonave rurale

• krijimin e mundësive të reja për punësim

Sipas UN Tourism, turizmi mund të jetë një mjet i rëndësishëm për përmirësimin e cilësisë së jetës në komunitetet rurale dhe për ruajtjen e traditave lokale.

Si funksionon procesi i përzgjedhjes?

Fshatrat aplikojnë përmes institucioneve kombëtare të turizmit dhe vlerësohen nga ekspertë ndërkombëtarë sipas disa kritereve kryesore:

• burimet natyrore dhe kulturore

• ruajtja e traditave dhe stilit të jetesës lokale

• qëndrueshmëria ekonomike dhe mjedisore

• infrastruktura turistike

• siguria dhe cilësia e shërbimeve

• inovacioni në turizëm

• përfshirja e komunitetit lokal

Vlerësimi bazohet në disa fusha që lidhen me tre shtyllat kryesore të zhvillimit të qëndrueshëm: ekonomike, sociale dhe mjedisore.

Programi përfshin tre komponentë:

1. Best Tourism Villages label – për fshatrat që plotësojnë kriteret

2. Upgrade Programme – për destinacionet me potencial që kanë nevojë për përmirësime

3. Network – një rrjet global për shkëmbim eksperiencash dhe praktikash të mira

Kush ka fituar më parë?

Që nga fillimi i iniciativës në vitin 2021, qindra fshatra nga e gjithë bota janë përfshirë në këtë program.

• Në vitin 2021 u përzgjodhën 44 fshatra nga 32 vende 

• Në vitin 2024 u shpallën 55 fshatra nga mbi 60 shtete aplikante 

• Në vitin 2025 u përzgjodhën 52 fshatra nga 29 vende 

Disa shembuj të fshatrave të përzgjedhur ndër vite përfshijnë:

• Rupit (Spanjë)

• Alquézar (Spanjë)

• Sortelha (Portugali)

• Tra Que Vegetable Village (Vietnam)

• Oosterend (Holandë)

• Evolène (Zvicër)

Sot rrjeti “Best Tourism Villages” përfshin mbi 250 destinacione rurale në mbarë botën, duke krijuar një komunitet global që ndan eksperienca dhe modele të suksesshme të turizmit rural.

Pse është i rëndësishëm ky program?

Në një kohë kur shumë destinacione përballen me mbingarkesë turistike, programi promovon alternativa më të qëndrueshme dhe autentike, duke orientuar turistët drejt zonave rurale që ruajnë identitetin lokal.

Ky koncept lidhet edhe me trendin global për turizëm më autentik, ku turistët kërkojnë eksperienca lokale, kulturë dhe natyrë, larg destinacioneve masive.

Për vendet e Ballkanit, përfshirë Shqipërinë dhe Kosovën, ky program paraqet një mundësi të rëndësishme për promovimin e fshatrave turistike dhe zhvillimin e ekonomisë lokale.